Πώς τα αρπακτικά της Όθρυος μπορούν να συμβάλλουν στον οικοτουρισμό και την ανάδειξη του βουνού;

Μια ενδιαφέρουσα συνεργασία Δήμου Αλμυρού και Συλλόγου Ελληνικής Ιερακοθηρίας

Σε σύναψη συνεργασίας με τον Σύλλογο Ελληνικής Ιερακοθηρίας (Σ.Ε.Ι.) προχώρησε ο Δήμος Αλμυρού για την ανάδειξη της σημασίας της Όθρυος για την βιοποικιλότητα και την διατήρηση των αρπακτικών πτηνών της.

Πρόκειται για μια πρωτοποριακή συνεργασία που έχει ως βασικό σκοπό την πρώτη ενδελεχή καταγραφή των πτηνών στο βουνό των Τιτάνων κι έρχεται ως συνέχεια της σχέσης εμπιστοσύνης που αναπτύχθηκε με τον Δήμαρχο, το προσωπικό του Δήμου και του Δασαρχείου κατά τη διάρκεια του 1^ου διακρατικού σεμιναρίου για την μελέτη και έρευνα του σπάνιου χρυσογέρακου που φιλοξενήθηκε στον Αλμυρό στα τέλη Σεπτεμβρίου 2025. Η ανάθεση εκ μέρους του Δήμου Αλμυρού στον Σ.Ε.Ι., πέρα από την μελέτη με εγκεκριμένη επιστημονική μεθοδολογία, περιλαμβάνει φωτογραφικές-κινηματογραφικές υπηρεσίες, υπηρεσίες γραφικού σχεδιασμού και εκτύπωσης ειδικού φυλλαδίου για τα αρπακτικά πτηνά στην περιοχή της Όθρυος.

Συνομιλήσαμε με τον Δρα Παναγιώτη Αζμάνη, Αντιπρόεδρο του Συλλόγου Ελληνικής Ιερακοθηρίας και Πρόεδρο της επιστημονικής του επιτροπής, ο οποίος ζει κι εργάζεται στο Ντουμπάι αλλά καταφέρνει να συντονίζει την συνεργασία. Δήλωσε ενθουσιασμένος για το νέο «πρότζεκτ» που «χτίζεται» με τον Δήμο Αλμυρού. Όπως μάς είπε:

«Η Όθρυς πάντα κατείχε μια ιδιαίτερη θέση στην καρδιά μου κυρίως λόγω της ποικιλομορφίας και έκτασης της και ως ένα σημαντικό καταφύγιο για την διατήρηση των αρπακτικών πτηνών. Το βουνό απλώνεται στρατηγικά και συνδέει την Θεσσαλία με την Στερεά Ελλάδα, την Δυτική Ελλάδα και την Εύβοια. Στα πλαίσια του διακρατικού σεμιναρίου του χρυσογέρακου, που έγινε πριν λίγους μήνες στον Αλμυρό, διαπιστώσαμε αφενός ότι η Όθρυς παραμένει ένα πανέμορφο βουνό, που διατηρεί ακόμα σημαντική βιοποικιλότητα που θα μπορούσε να αποτελέσει πόλο έλξης ήπιου οικοτουρισμού. Παράλληλα το βουνό εμφανίζει υποβάθμιση και απειλές όπως η εγκατάλειψη των παραδοσιακών κοινοτήτων και χρήσεων γης, εγκατάσταση ΑΠΕ, ύπαρξη ανοιχτών λατομείων. Αυτά αποτέλεσαν και το έναυσμα αυτής της προσπάθειας.

Στόχος αυτής της αρχικής πιλοτικής έρευνας αποτελεί η καταγραφή των ειδών αρπακτικών πτηνών και της εκτίμησης της πυκνότητας αυτών, που συναντώνται στην Όθρυ σε όλες τις εποχές. Με αυτή την μελέτη, θα επιτύχουμε: αφενός να έχουμε μια ολοκληρωμένη εικόνα για την χρήση της Όθρυος ως ζώνη φωλεοποίησης και μετανάστευσης των αρπακτικών πτηνών, κάτι που δεν είχε υλοποιηθεί μέχρι τώρα, και αφετέρου να εκτιμήσουμε έμμεσα την αξία του οικοσυστήματος. Η παρούσα αξιολόγηση της βιοποικιλότητας της Όθρυς είναι ανεπαρκής, μη επικαιροποιημένη και μέχρι στιγμής βασίζεται σε δεδομένα παλαιότερων ολιγοήμερων ερευνητικών αποστολών. Εμείς επιλέξαμε τα αρπακτικά πουλιά καθώς αυτά αποτελούν το επίκεντρο δράσης του Συλλόγου Ελληνικής Ιερακοθηρίας, ενώ συν τοις άλλοις αποτελούν δείκτη υγείας του οικοσυστήματος και της βιοποικιλότητας.

Το πρότζεκτ που «τρέχουμε» πέρα από την σημαντική επιστημονική γνώση, θα παραδώσει υλικό που ο Δήμος Αλμυρού, αν θέλει, μπορεί να αξιοποιήσει συμπληρωματικά σε άλλα έργα όπως αυτό για την ανάδειξη των μονοπατιών που στο μεσοπρόθεσμο μέλλον θα ωφελήσει την τοπική οικονομία της περιοχής, πάντα με γνώμονα την αναλλοίωτη διατήρηση του φυσικού και πολιτιστικού χαρακτήρα της περιοχής».

Ο κος Αζμάνης σχολίασε πως η έρευνα αυτή μπορεί να λειτουργήσει θετικά όσον αφορά στην προσέλκυση επισκεπτών ώστε να αναπτυχθούν ήπιες μορφές οικοτουρισμού, και ειδικότερα ορνιθοτουρισμού, ιδιαίτερα τώρα που θα γίνουν παρεμβάσεις στις δεκατέσσερις διαδρομές του όρους με εγκατάσταση ενημερωτικών πινακίδων, κιοσκιών ξεκούρασης και παρατηρητηρίων.

Τα αποτελέσματα της έρευνας για τα αρπακτικά πουλιά θα παρουσιαστούν σε ειδικό ενημερωτικό φυλλάδιο και ντοκυμαντέρ τα οποία θα αποτελέσουν άλλο ένα όπλο στην φαρέτρα του Δήμου Αλμυρού για να ..προσκαλέσει επισκέπτες στο βουνό, να τους «καθοδηγήσει με σεβασμό» τι μπορούν να παρατηρήσουν στο όμορφο αυτό φυσικό περιβάλλον.

Φυσικά σε όλη αυτή την προσπάθεια, σημαντική είναι η συμβολή του Δρα Αλέξανδρου Οικονομίδη, μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής του ΣΕΙ και Πρόεδρος της ΑΜΚΕ «Αίγλη», ο οποίος ως έμπειρος τοπικός ερευνητής πεδίου έχει αναλάβει τον τοπικό συντονισμό της ερευνητικής ομάδας. Έχοντας ήδη εκδώσει τον πρώτο ορνιθοτουριστικό οδηγό για τα αρπακτικά πτηνά της λίμνης Κάρλας (σε συνεργασία με τον ΣΕΙ), έχει ήδη ξεκινήσει με πάθος την έρευνα πεδίου και έχει συλλέξει εθελοντικά τα πρώτα πιλοτικά δεδομένα για την Όθρυ.