Η τιμή, η ηθική και η ντροπή στο πρόσωπο είναι αρχές… Γιώργου Τσιντσίνη – Δελτίο θυέλλης

Έκδοση 5-9-2020

Ζόρικος και με απειλές

προέκυψε ο Σεμπτέμβρης…

Με ιούς, κεσάτια, «ερντογανιές»,

τι ψάχνεις – τι γυρεύεις;

Παίζοντας σαν κυνηγητό, όλο το καλοκαίρι, με τον ιό, το φόβο μας, ελέγχους, απειλές και πρόστιμα και την ειρήνη στη Μεσόγειο, στο Αιγαίο ν’ ακροβατεί σε …χαλαρό σχοινί ούτε που καταλάβαμε πώς πέρασε αυτό το «ανισόρροπο» καλοκαίρι, που περισσότερο έμοιαζε να το …σπρώχνουμε παρά να το απολαμβάνουμε. Και ιδού που μπήκαμε στο Φθινόπωρο και μπαίνουμε σε νέες καθημερινές έγνοιες, με το άνοιγμα των σχολείων (14 Σεπτεμβρίου) και τις άλλες προετοιμασίες για τον επερχόμενο χειμώνα. Μόνο οι υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες θυμίζουν το φετινό χαμένο καλοκαίρι μας.

Ωστόσο ο ιός είναι ακόμη εδώ και απειλεί διαρκώς και περισσότερο, αντιστρόφως δηλαδή με το πόσο λιγότερο προσέχουμε και αμελούμε τα ατομικά και συλλογικά μέτρα προστασίας. Όσο ακόμη δεν υπάρχει αξιόπιστο εμβόλιο δεν θα ζούμε μόνο με την πανδημία αλλά και με την …πάνδημη αγωνία για ην υγεία όχι μόνο τη δική μας προσωπικά, αλλά και των δικών μας ανθρώπων της τοπικής και της ευρύτερης κοινωνίας. Οι δύσκολες καθημερινές συνθήκες της ζωής μας θα συνεχιστούν, όπως σχεδόν από τον περασμένο Μάρτιο και μακάρι η αλλαγή των εποχών που έπονται να μειώσει τα κρούσματα που καταγράφονται, να νοσούν λιγότεροι συνάνθρωποί μας και να μηδενίσουμε -αν γίνεται- και τους θανάτους.

Φυσικά, αυτά δεν αφορούν τους λίγους ή πολλούς «μπαχαλάκηδες» που συνεχίζουν να ζουν στην ψεύτικη μακαριότητά τους και να διακινούν ψεύτικες ειδήσεις, συνωμοσιολογίες και τα ρέστα .παγωτά. Το θέμα της γενικής υγείας του πληθυσμού δεν σηκώνει αστήρικτες «εξυπνάδες», πολιτικά και κομματικά τερτίπια, βλακείες και ελαφρότητες. Προσέχοντας και φροντίζοντας τους εαυτούς μας παίρνουμε ταυτόχρονα και την ύψιστη ευθύνη, στάση και τρόπο ζωής που επιβάλλεται να έχουμε απέναντι στο κοινωνικό σύνολο. Και -κάτω από τις τρέχουσες καταστάσεις- ίσως αυτό να είναι το καλύτερο δώρο υπέρ εαυτών και αλλήλων.

Έχω τη διαίσθηση ότι από τα μικρά παιδιά, που θα γεμίσουν πάλι τα σχολεία μας, θα βιώσουμε πολλά τέτοια μαθήματα υπευθυνότητας και να μου το θυμηθείτε. Αν μη τι άλλο θα είναι πιο πειθαρχημένα από την κατά παράδοση απείθαρχη κι ατίθαση εφηβεία και τους κάπως μεγαλύτερους νέους ανθρώπους.

Σχετικά με την παραπάνω διαπίστωση είναι όσα σχολιάζει «το Βήμα» τονίζοντας ότι «επανήλθε ακριβώς στις 6 το απόγευμα (Τρίτη και Παρασκευή) ο καθηγητής Σωτήρης Τσιόδρας, το ίδιο ακριβής, το ίδιο πειστικός, το ίδιο ανθρώπινος, ωσάν να μην πέρασε ούτε μια μέρα από τότε που μας είπε ότι εάν μας ξαναδείτε στην τηλεόραση τα πράγματα δεν θα είναι καλά. Συγκίνησε, μιλώντας για άλλη μια φορά στην καρδιά όλων των Ελλήνων κυρίως όταν αναφέρθηκε στα παιδιά… Αναφέρθηκε συγκεκριμένα στα νήπια (που από την 1η Σεπτεμβρίου πήγαν στους παιδικούς σταθμούς) και τα παιδιά των πρώτων τάξεων του Δημοτικού λέγοντας ότι η μάσκα μπορεί να έχει προβλήματα, αλλά έδωσε και λύσεις. Μπορεί, πρότεινε, να γίνεται διάλειμμα μάσκας. Απευθυνόμενος στους γονείς των παιδιών είπε ότι αυτοί θα πρέπει να δίνουν το καλό παράδειγμα. Τα παιδιά, σημείωσε, πρέπει να κατανοήσουν τον σκοπό της μάσκας και να την αντιμετωπίσουν σαν μια ευχάριστη δραστηριότητα. Μπορούμε, είπε, να επιβραβεύουμε τα παιδάκια που φορούν μάσκες, αντί να τα τιμωρούμε. Οπως για παράδειγμα ορισμένοι πρότειναν ως τιμωρία για τη μη χρήση μάσκας των παιδιών στα σχολεία να τους βάζουν απουσία. Και ο κ. Τσιόδρας συμπλήρωσε: «Να απαντάμε στα παιδιά με ειλικρίνεια. Αν φερθούμε σωστά θα έρθει το εμβόλιο και θα ξεπεράσουμε το φόβο και θα επανέλθει η αγκαλιά». Δύο πράγματα είπε ο κ. Τσιόδρας ότι τον ενοχλούν: Η πολιτική αντιπαράθεση για το εμβόλιο (που όντως γίνεται) και αυτοί που δεν πιστεύουν ακόμα στον ιό. Είπε μάλιστα ότι υπήρξε ασθενής στα όρια της διασωλήνωσης που δεν πίστευε στον Covid-19.»

Εξ αιτίας όλων αυτών και πολύ περισσότερων η μαύρη «τρύπα» στην οικονομία μας άρχισε να φαίνεται ήδη στις δουλειές και στις ζωές μας, στα πορτοφόλια μας. Και -μακάρι να βγω …ψεύτης- αλλά όσο θα χειμωνιάζει αυτά τα αποτυπώματα θα γίνονται βαθύτερα και πιο αποκρουστικά.

Ούτε οι θερινές εκπτώσεις στάθηκαν ικανές να νικήσουν την πανδημία. Οκτώ στις δέκα επιχειρήσεις (81%) είχαν χαμηλότερες πωλήσεις κατά τη διάρκεια της θερινής εκπτωτικής περιόδου σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο, αναφέρουν τα σχετικά ρεπορτάζ. Σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ, οι μισές επιχειρήσεις (50%) εκτιμούν πως οι πωλήσεις τους υποχώρησαν σε ποσοστό μεγαλύτερο του 30% κατά τη διάρκεια των θερινών εκπτώσεων. Αντίθετα, μόλις μία στις τέσσερις (26%) σημείωσε ηπιότερη πτώση πωλήσεων έως 20%. Για την πλειονότητα των επιχειρήσεων (60%) η αγοραστική κίνηση είναι καλύτερη κατά το εκπτωτικό δεκαπενθήμερο του Ιουλίου, αλλά αυτό παρατηρείτο και τα προηγούμενα έτη. Όπως κι να ‘χει οι αγορές των μεγάλων και μικρών αστικών κέντρων έχουν φλομώσει στο κεσάτι και αρκετές κρέμονται -ως προς τη συνέχιση της λειτουργίας τους- σε μια λεπτή κλωστή.

Τα ατομικά μέτρα προστασίας κατά του ιού είχαν τις δικές τους χαλαρότητες και τα δικά τους σκαμπανεβάσματα, ως προς τα κρούσματα, αν και δεν είναι παράξενο που -με τον κουτσουρεμένο φετινό τουρισμό- φοβήθηκαν και χειρότερα. Γενικά μπορούμε να λέμε ότι τα πήγαμε καλά ως χώρα, αν κάνουμε συγκρίσεις παντού σχεδόν ανά τον κόσμο.

Το ευχάριστο νέο πάντως είναι, ότι την περασμένη Τετάρτη πολύ ισχυρή ήταν η ζήτηση κατά την επανέκδοση του 10ετούς ομολόγου, με τις προσφορές να ξεπερνούν τα 18 δισ. ευρώ, ενώ το Ελληνικό Δημόσιο άντλησε 2,5 δισ. Ευρώ κι ενώ προκαταβολικά «έψαχνε» μόνο για 1.5 δισ.. Το επιτόκιο διαμορφώθηκε κοντά στο 1,23% από το 1,32% που είχε διαμορφωθεί αρχικά. Στόχος είναι η ενίσχυση των ταμειακών διαθεσίμων τα οποία «χρηματοδοτούν» ουσιαστικά τα δημοσιονομικά μέτρα στήριξης της οικονομίας που έχει «επιβάλει» η πανδημία.

Την ίδια μέρα, κοντά στο χαμηλότερο επίπεδο όλων των εποχών εξακολουθούσε να κινείται η τουρκική λίρα, της οποίας το μέλλον διαγράφεται δυσοίωνο, λόγω των αθρόων οικονομικών προβλημάτων της γειτονικής χώρας. Eίναι χαρακτηριστικό ότι στις αγορές συναλλάγματος το εθνικό νόμισμα της Τουρκίας διαπραγματεύτηκε στο επίπεδο των 7,38 λιρών ανά δολάριο -κοντά στο ιστορικό χαμηλό των 7,41 λιρών. Την ίδια ώρα, έναντι του ευρωπαϊκού νομίσματος, η τουρκική λίρα κινήθηκε στο επίπεδο των 8,75 λιρών ανά ευρώ. Από την αρχή του έτους, το νόμισμα της γειτονικής χώρας παρουσιάζει διψήφιες απώλειες τόσο έναντι του δολαρίου (-19%) όσο και έναντι του ευρώ. Ταυτόχρονα, αποδεικνύεται ότι συνιστά την αχίλλειο πτέρνα όλων των αναδυόμενων νομισμάτων, έχοντας καταγράψει τη μεγαλύτερη ετήσια κάμψη.

Υψηλότερα σε σχέση με πέρυσι τα ενοίκια φοιτητικής στέγης, αναφέρει σε σχετικό ρεπορτάζ η «Καθημερινή». «Χαμηλότερες σε σχέση με πριν από τρεις μήνες, πλην όμως υψηλότερες σε σχέση με πριν από ένα χρόνο, είναι, ως επί το πλείστον, οι τιμές ενοικίασης φοιτητικής στέγης σήμερα. Σε ετήσια βάση καταγράφονται αυξήσεις 6% στην Καλλιθέα, 14% στο Αιγάλεω, 7% στην περιοχή πέριξ των Λ. Πατησίων και Λ. Αχαρνών, 11% στην Καισαριανή, 10% στα Εξάρχεια, 6% στο Μετς. Το εντυπωσιακό στοιχείο πάντως είναι ότι οι αυξήσεις αυτές καταγράφονται παρά το γεγονός ότι, σε σχέση με το 2019, η προσφορά διαμερισμάτων προς ενοικίαση έχει αυξηθεί κατά 80%, κυρίως λόγω της απόσυρσης των ακινήτων αυτών από τις πλατφόρμες βραχυχρόνιων μισθώσεων. Η αντίστοιχη αύξηση της προσφοράς στη Θεσσαλονίκη αγγίζει το 25%, ενώ ο αριθμός διαθέσιμων φοιτητικών σπιτιών στην υπόλοιπη Ελλάδα παραμένει στα ίδια επίπεδα. Ωστόσο, υπάρχουν και σημεία με διορθώσεις των τιμών, όπως π.χ. στον Βύρωνα, όπου οι τιμές έχουν μειωθεί κατά 6% σε σχέση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα, ενώ μειώσεις σημειώνονται επίσης σε Ιλίσια (-7%), Ζωγράφου (-1%), Παγκράτι (-5%) και Νέα Σμύρνη (-8%).» Κυρίως για τους …γονιούς, αρχίζουν τα φοιτητικά και σπουδαστικά βάσανα.

Σε απαξιωτικούς χαρακτηρισμούς κατά της Ελλάδας προέβη την περασμένη Τρίτη ο Ταγίπ Ερντογάν, σε ομιλία του στην Άγκυρα, συντηρώντας την ακραία ρητορική. Ο Τούρκος πρόεδρος έκανε λόγο για «παιχνίδι σκιών» και ανέφερε πως «είναι αστείο (για άλλες χώρες) να χρησιμοποιούν ως δόλωμα της Ελλάδα, που είναι ανίκανη, ενάντια σε μια περιφερειακή και παγκόσμια δύναμη όπως η Τουρκία». Οι δραστηριότητες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο βασίζονται στην αναζήτηση δικαιωμάτων και δικαιοσύνης, δήλωσε ακόμη. Έκανε λόγο δε για επιθυμία ορισμένων να αγνοήσουν την ακτογραμμή της Τουρκίας, λαμβάνοντας υπόψη ένα νησί έκτασης 10 τετραγωνικών χιλιομέτρων, αναφερόμενος στο Καστελόριζο και υποστηρίζοντας πως αυτό είναι «η πιο ξεκάθαρη απόδειξη αδικίας». «Ο καιρός των αποικιακών δυνάμεων έχει τελειώσει. Πιστεύουμε σε αυτή τη νέα περίοδο, οι σύμμαχοι της Τουρκίας θα αυξηθούν σταδιακά» συνέχισε.

Εν τω μεταξύ, προ ημερών, όπως διέρρευσε από ρεπορτάζ μεγάλης Γερμανικής εφημερίδας, ο Ερντογάν φαίνεται ζήτησε από τους στρατηγούς του να προκαλέσουν θερμό επεισόδιο, πλήττοντας ένα πλοίο του Ελληνικού ναυτικού ή έστω να καταρριφθεί ένα δικό μας μαχητικό αεροσκάφος, αλλά κι εκεί «βρήκε …τοίχο». Δηλαδή οι στρατηγοί του αρνήθηκαν.

Είναι προφανές πως η Άγκυρα βρίσκεται υπό ασφυκτική διεθνή πίεση τις τελευταίες ημέρες και ακριβώς γι’ αυτόν τον λόγο η Αθήνα θεωρεί ότι πρέπει να είναι προετοιμασμένη ακόμη και για την περίπτωση προβοκάτσιας εκ μέρους της Τουρκίας με προφανή στόχο να εξελιχθεί σε ένα πιο σοβαρό επεισόδιο. Άλλωστε, το δημοσίευμα της De Welt προκάλεσε αίσθηση και επιβεβαίωσε το σκηνικό έντασης που χτίζει η Τουρκία.

Μη ικανοποιημένος με την ανάκτηση της Αγίας Σοφίας για να τη μετατρέψει σε τζαμί, ο νεοσουλτάνος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θέλει τώρα να εκδικηθεί τη ναυμαχία της Ναυπάκτου; διερωτάται ο Philippe Gélie, σε σχετικό αφιέρωμα της γαλλικής εφημερίδας Le Figaro, που αναδημοσιεύει η «Καθημερινή». Επιπλέον, όπως αναφέρει: «Το ναυτικό του παρελαύνει στην ανατολική Μεσόγειο κανονιοβολώντας, σε μια εποχή που οι εντάσεις με την Ελλάδα βρίσκονται στο αποκορύφωμά τους. Οι δύο γειτονικές χώρες, ιστορικοί αντίπαλοι, αγωνίζονται για την εκμετάλλευση πλούσιων υποθαλάσσιων κοιτασμάτων φυσικού αερίου, αναζωπυρώνοντας μια αρχαία διαμάχη, για την έκταση των αντίστοιχων ηπειρωτικών εδαφών τους. Στα ανοιχτά της Κύπρου, οικονομικά οφέλη και θέματα κυριαρχίας δημιουργούν ένα εκρηκτικό κοκτέιλ. “Η παραμικρή σπίθα θα μπορούσε να πυροδοτήσει μια καταστροφή”, προειδοποιεί ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών Heiko Maas». «Πρόκειται να γίνουμε μάρτυρες του πρώτου πολέμου, δύσκολα νοητό, μεταξύ δύο μελών του ΝΑΤΟ;», είναι το δεύτερο ερώτημα που θέτει ο αρθρογράφος, προσθέτοντας ότι o Ερντογάν «προκαλεί στους Ευρωπαίους να είναι έτοιμοι να “θυσιάσουν” όσους “μάρτυρες” και αυτός». Σύμφωνα με τον Gélie, o εθνικιστικός λαϊκισμός ισλαμιστικού τύπου του Τούρκου προέδρου «τον ωθεί συνεχώς να κάνει νέους εχθρούς, μεταξύ των οποίων οι Έλληνες και Γάλλοι “άπληστοι και ανίκανοι ηγέτες” εμφανίζονται τώρα σε εξέχουσα θέση».

Ταγιπάκο, ήθελα να σε ρωτήσω: Με τα …εντερικά σου πώς τα πας; Πηγαινοέρχεσαι ολονυχτίς στις χρυσές τουαλέτες του παλατιού – σαράι; Με τέτοια υπερκινητικότητα καθημερινά δεν σε βλέπω για πολύ να τη βγάζεις …καθαρή. (Εκτός αν φοράς ….πάμπερς.)

Και για να καταπιείς και …μπακακάκια, διάβασε κι αυτό: Στο Καστελλόριζο την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου η Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας. Σε σχετική ανακοίνωση της Προεδρίας σημειώνεται: «Η Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου αποδέχτηκε την πρόσκληση του Δημάρχου Μεγίστης Γιώργου Σαμψάκου να παραστεί στον εορτασμό της 77ης Επετείου Απελευθέρωσης του Καστελλόριζου, την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου».

Δίπλα από την τύρβη και τα συνήθη γκρίζα της καθημερινής μας ζωής συντελούνται μικρά θαύματα, που μόνο με την επίκληση του Θεού και της Παναγίας μπορείς να τα εξηγήσεις… Όπως για παράδειγμα, για την τραγική περίπτωση ενός μικρού παιδιού, που παρά τον αλτρουισμό και το έμπρακτο ενδιαφέρον των γειτόνων και των συμπολιτών του δίνει τη μάχη να κερδίσει τον καρκίνο και την ίδια τη μικρή και αθώα ζωούλα του. Κι ενώ η πορεία της θεραπείας του γίνεται ολοένα πιο αναφορική και δύσκολη, έρχεται ένα πρωινό που όλα αλλάζουν ξαφνικά και ανεξήγητα γίνονται πιο ρόδινα και αισιόδοξα…. Ταυτόχρονα οι ίδιοι οι θεράποντες γιατροί του αρχίζουν να σταυροκοπιούνται, γιατί σύμφωνα με τις νέες εξετάσεις ο όγκος που απειλούσε το παιδί δείχνει να έχει εξαφανιστεί, ως δια μαγείας, αφού κανένας δεν έχει να δώσει κάποια πειστική επιστημονική εξήγηση. Και σε παίρνουν τα κλάματα, λες κι είσαι εσύ ο ίδιος ο πατέρας ή η μητέρα αυτού του μικρού παιδιού…. Ως εμεγαλύνθης τα έργα Σου, Κύριε… Ως εμαγαλύνθης τα έργα σου, συνάνθρωπε, που ήσουν παρών στην ανάγκη της οικογένειας και βοήθησες όπως και όσο μπόρεσες, έσω και με τη συχνή προσευχή σου…

Μια ολιγοήμερη βλάβη στον προσωπικό μου ηλεκτρονικό υπολογιστή (ο οποίος κοινώς στο τέλος τα «έφτυσε» οριστικά, μετά πολλών …επαίνων) ήταν αρκετή για να επηρεάσει σοβαρά και αρνητικά τον ψυχισμό μου και να μου αποκαλύψει εμμέσως τη φοβερή εξάρτησή μου από αυτό το…διαβολομηχάνημα και το ίντερνετ, κάτι που μάλλον συμβαίνει σήμερα με τους περισσότερους ανθρώπους είτε έχουν καταλάβει αυτήν την εξάρτηση είτε όχι. Και η αντίδραση του εθισμένου; Κατά τη διάρκεια της βλάβης έλυσα τρεις τόμους με …σταυρόλεξα. Και μόλις μου έφεραν νέο μηχάνημα ξαναγύρισα παρευθύς στο προηγούμενο «αλκοολίκι»…

«Λες έχω αμπέλια και χωράφια και σπίτια και γης. Κουράδες έχεις. Κανένας άνθρωπος δεν έχει γη. Η γης έχει εμάς και σπάει κέφι μαζί μας, άσε που την ενοχλάμε κάθε λίγο σαν κοτόψειρες. Δύναμη; Μπούρδες. Ίδρωσες να κάνεις μια πολυκατοικία 46 διαμερίσματα και πλακώνει ένας σεισμός και στην κάνει λιάδα. Πήρες παρασήματα και χειροκροτήματα και ζήτω και έρχεται αδερφάκι μου ένα τόσο δα μικρόβιο από συνάχι και σε κάνει μια πτωματάρα χωρίς να το καταλάβεις. Έβαλες παρά στην μπάντα και διέταξες κόσμο κάντε έτσι ρε μερμήγκια ασήμαντα, και σε πιάνει ένα κόψιμο και είσαι ρεζίλης στην λεκάνη του καμπινέ. Κάνεις το δυνατό κι έτσι και πιάσει μια παγωνιά τρέμεις σαν παλιόσκυλο και από την άλλη μεριά, μια μολόχα, ένα χορταράκι ασήμαντο, κάθεται όλη νύχτα και τρώει τους αέρηδες και το χιονιά και το πρωί είναι φρέσκο και δεν τούγινε τίποτα. Πούν’ η δύναμή σου ρε φιόγκο κάτου από τούτο εδώ το Σύμπαν που μας πλακώνει με το βάρος του; Πούναι τα μεγαλεία σου και το τουπέ σου; Μια ανάποδη να πάρουνε τα πράματα, στα λεφτά, στα πολιτικά, στην υγεία, στα όλα που την βασίζεις, πας, ξεγράφτηκες και μήτε που θέλουνε να σε θυμούνται οι άλλοι. Πέθανες και περάσανε πενήντα χρόνια και μήτε κανένας ξέρει αν υπήρξες και αν έκανες και σε φοβηθήκανε και σε λογαριάσανε.» (Τα Παιδιά της Πιάτσας -Νίκος Τσιφόρος.)

Σε ένα αγώνα, ο Κενυάτης Abel Mutai απείχε μόλις λίγα μέτρα από τη γραμμή του τερματισμού, όταν μπερδεύτηκε με την πινακίδα, νομίζοντας ότι είχε ήδη ολοκληρώσει τον αγώνα. Ο Ισπανός, Ιβάν Φερνατεζ, ήταν ακριβώς πίσω του και βλέποντας την κατάσταση άρχισε να του φωνάζει ότι κάνει λάθος. Ο κενυατης δε κατάλαβε τι του έλεγε ο ισπανός αθλητής και τότε ο ισπανός Φερνατεζ τον… έσπρωξε προς τη νίκη. Ένας δημοσιογράφος ρώτησε τον Ιβάν: Γιατί το έκανες αυτό; Ο Ιβάν απάντησε: “Το όνειρό μου είναι ότι κάποια μέρα θα μπορέσουμε να κάνουμε ένα είδος κοινωνίας με αξίες που θα χαρακτηρίζουν έναν πραγματικό πολιτισμό”.

-Μα γιατί άφησες τον Κενυατη να κερδίσει;

-Δεν τον άφησα να κερδίσει, Κέρδισε.

-Θα μπορούσες να είχες κερδίσει!

-Αλλά ποιά θα ήταν η αξία της νίκης μου; Ποιά θα ήταν η τιμή αυτού του μεταλλίου; Τι θα σκεφτόταν η μητέρα μου γι’ αυτό;

“Η τιμή, η ηθική και η ντροπή στο πρόσωπο είναι αρχές που μεταδίδονται από γενιά σε γενιά”.

«Εκείνοι που πιστεύουν ότι είναι φτασμένοι, τρομάρα τους! Δεν υπάρχει τελευταίος σταθμός. Υπάρχει μόνο δρόμος. Δρόμος ανηφορικός. Όσοι αξίζουν, δεν σκέφτονται πού φτάσανε. Σκέφτονται το δρόμο που έχουν μπροστά τους.» (Ορέστης Μακρής, ηθοποιός).

«Πείτε μου λίγο ότι δεν μπορείτε να ζήσετε με μάσκες, να σας πω κι εγώ για μερικούς (ακόμη και μωρά παιδιά) που δεν μπορούν να ζήσουν χωρίς αυτές…»