Το «χατζιλίκι» αναβιώνει στον Αλμυρό από συλλόγους Καππαδοκών

Ο Σύλλογος Αργιλοχωρίου παρουσιάζει παράσταση με το ταξίδι και το προσκύνημα στα Ιεροσόλυμα, έναν κορυφαίο θεσμό για την θρησκευτική και κοινωνική ζωή των Ελλήνων στο Μιστί και το Τσαρικλί

Μια ξεχωριστή εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στην κεντρική πλατεία Αλμυρού την Κυριακή 2 Αυγούστου μες διοργανωτή τον Σύλλογο Καππαδόκων Αργιλοχωρίου και την πολύτιμη αρωγή του Δήμου Αλμυρού. Το «Χατζιλίκι στο Μιστί και το Τσαρικλί» είναι ο τίτλος της εκδήλωσης και ποιος καλύτερος να μάς εξηγήσει περί τίνος πρόκειται, από τον καθ’ ύλην αρμόδιο, τον πρόεδρο του συλλόγου Ευθύμη Ζιγγιρίδη.

Ο όρος Χατζής, αραβικά Χάτζι, απαντάται εθιμικά ως προσωνύμιο μουσουλμάνων και χριστιανών, σημαίνοντας το προσκύνημα που έχει κάνει αυτός που το φέρει, στον ιερό τόπο της θρησκείας του. Η λέξη προέρχεται από το αραβικό «χατζ» (“hajj”) που σημαίνει «στέκομαι μπροστά σε μια θεότητα σε ιερό μέρος» ή «ταξίδι σε ένα ιερό μέρος».

Χατζιλίκι στη Μικρά Ασία ονομάζεται το ταξίδι στα Ιεροσόλυμα με σκοπό το προσκύνημα στους Αγίους Τόπους. Το ταξίδι λοιπόν αυτό, ήταν τόσο σημαντικό στη ζωή τους, που σημάδευαν το ίδιο το όνομά τους, τη γενιά τους, την οικογένειά τους με το να προσθέτουν στο επίθετό τους τη λέξη Χατζής. Για παράδειγμα ο Νίκος που γυρνούσε από τα Ιεροσόλυμα, λεγόταν «Χατζηνικολής» ή ο γιος του, «Χατζηνικολάου».

Ο κος Ζιγγιρίδης ανέφερε σχετικά: Το θέμα της εκδήλωσής μας είναι το έθιμο των χατζίδων. Το έθιμο των χατζίδων ήταν ένας κορυφαίος θεσμός για την θρησκευτική και κοινωνική ζωή των Ελλήνων στο Μιστί και το Τσαρικλί  και γενικότερα στα υπόλοιπα χωριά της Καππαδοκίας. Από εκεί κατάγονται κατά κύριο λόγο οι Αργιλοχωρίτες και Μαυρολοφίτες του Δήμου Αλμυρού. Με αυτρή την εκδήλωση στις 2 Αυγούστου θέλουμε να πληροφορήσουμε τον κόσμο προκειμένου να ξέρουν ένα πολύ σημαντικό έθιμο για τους Έλληνες της Καππαδοκίας. Δεν ήταν μία απλά ατομική θρησκευτική πράξη, αλλά ένα συλλογικό και κοινωνικό γεγονός το οποίο χωριζόταν σε κάποια στάδια.

Το πρώτο στάδιο ήταν η αναχώρηση και συγχώρεση. Αυτός που θα πήγαινε στην Ιερουσαλήμ, έπρεπε να ζητήσει συγχώρεση από τους συντοπίτες του, να ξεχρεώσει τα χρέη του γιατί δεν γνώριζε αν θα επιστρέψει. Ήταν μακρινό ταξίδι και επικίνδυνο.

Το δεύτερο ήταν η μάζωξη σε ένα καραβάνι για να μπορέσουν να ταξιδεύσουν όλοι μαζί με ασφάλεια απ’ όλα τα χωριά της Καππαδοκίας. Το τρίτο ήταν το βάπτισμα στον Ιορδάνη ποταμό με το σαβάνι, το πουκάμισο το οποίο ζητούσαν όταν έφευγαν από τη ζωή να θαφτούν με αυτό. Και το τέταρτο ήταν η επιστροφή και η τιμή, ο τιμητικός τίτλος του χατζή που αποκτούσαν και μάλιστα απολάμβαναν τον σεβασμό όλων των συντοπιτών τους μετά απ’ αυτήν την ενέργεια.

Αυτό λοιπόν θα το παρουσιάσουν τρεις εξαιρετικοί σύλλογοι. Ο ένας είναι οι Καππαδόκες από τα Βούνενα, ο άλλος είναι οι Καππαδόκες από τον Δήμο Συκεών Θεσσαλονίκης και οι Καππαδόκες από το Ξηροχώρι Θεσσαλονίκης.

Όταν ξεκινήσαμε να κάνουμε την συγκεκριμένη παράσταση, έψαξα και βρήκα το πώς λειτουργούσε. Υπάρχουν και βιβλία γραμμένα για το έθιμο των χατζίδων. Και είναι κάτι εντυπωσιακό. Βέβαια, είναι κάτι βιωματικό για εκείνους τους Έλληνες της Καππαδοκίας. Ήταν κάτι που το βιώνανε και όχι απλά μια ανάμνηση από κάπου. Αλλά είμαστε πολύ χαρούμενοι σαν σύλλογος που θα συμβάλλουμε αφενός στην διατήρηση της ιστορικής μνήμης, αφετέρου στην μεταλαμπάδευση του εθίμου στις νέες γενιές».

Ακόμη, ο κος Ζιγγιρίδης πρόσθεσε πως μετά την μεγάλη αυτή εκδήλωση στην κεντρική πλατεία του Αλμυρού, σειρά θα έχει στις 8 Αυγούστου ο ετήσιος χορός του Συλλόγου Καππαδοκών Αργιλοχωρίου στο χωριό, με την συμμετοχή φέτος του Συλλόγου Μικρασιατών Αλμυρού.