Τα 25 σπήλαια της Όθρυος και οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την τοποθέτηση ανεμογεννητριών

Άκρως ενδιαφέρουσα η εκδήλωση που διοργάνωσαν Κίνηση Πολιτών για την Όθρυ και ΕΟΣ Αλμυρού
Μάρκος Βαξεβανόπουλος: «Πρέπει η Όθρυς να ανακηρυχθεί γεωπάρκο της ΟΥΝΕΣΚΟ»

Η ερώτηση ενός δεκάχρονου παιδιού στο τέλος της εκδήλωσης που διεξήχθη το βράδυ της Κυριακής 30 Μαΐου «γιατί να θέλουμε να βρωμίσουμε το βουνό;» συμπυκνώνει τον αγώνα που δίνουν τα μέλη της Κίνησης Πολιτών για την Όθρυ κατά της εγκατάστασης ανεμογεννητριών στο βουνό των Τιτάνων.

Ήταν μια άκρως ενδιαφέρουσα εκδήλωση ενημέρωσης που πραγματοποιήθηκε στο περιβαλλοντικό κέντρο στο Κουρί και συγκέντρωσε δεκάδες πολίτες από τον Αλμυρό και όχι μόνο… Εκ μέρους της Κίνησης Πολιτών σύντομο χαιρετισμό απηύθυνε ο Θανάσης Γκουντάρας, ενώ  ο πρόεδρος του ΕΟΣ Αλμυρού Χρήστο   ς Ζαβός αναφέρθηκε στο πρόγραμμα που «τρέχει» από τον Δήμο Αλμυρού ύψους 980.000 όσον αφορά στην ανάδειξη των μονοπατιών της Όθρυος. Όπως χαρακτηριστικά είπε «το πρώτο στάδιο του προγράμματος πρέπει να έχει ολοκληρωθεί στα τέλη Ιουνίου, γι’ αυτό καθημερινά είμαστε στο βουνό. Πάμε να κάνουμε κάτι άλλο για την Όθρυ και κάποιοι άλλοι θέλουν να βάλουν τις ανεμογεννήτριες». Επισήμανε επίσης ότι το βουνό είναι ανεξερεύνητο, κρύβει πολλές ομορφιές, προσελκύει συλλόγους απ’ όλη την Ελλάδα αλλά δυστυχώς λείπουν οι υποδομές για να μείνουν οι επισκέπτες.

Ο πρώτος βασικός ομιλητής της εκδήλωσης ήταν ο Μάρκος Βαξεβανόπουλος, διδάκτωρ Γεωλογίας του Α.Π.Θ. ο οποίος παρουσίασε φωτογραφίες από τα σπήλαια της Όθρυος. Υπογράμμισε πως στην Όθρυ υπάρχουν 35 οριζόντια σπήλαια και βάραθρα, ενώ στον Δήμο Αλμυρού συνολικά είναι πάνω από εκατό. Έκανε λόγο για τον ιππουρίτη, το ζώο του τόπου που εξαφανίστηκε πριν 65 εκατομμύρια χρόνια ίσως λόγω πτώσης ενός αστεροειδούς, του οποίου υπάρχουν εκατομμύρια απολιθώματα στο βουνό.

Στη συνέχεια έκανε ιδιαίτερη αναφορά στα σπήλαια τετράστομο με βάθος -47 μέτρων και λίμνες στο εσωτερικό του, την γκριζανότρυπα με βάθος -72 μέτρων, την τιτανοσπηλιά που είναι το βαθύτερο με βάθος -111 μέτρων, το βάραθρο δρόμου και την νεροσπηλιά που είναι σπήλαιο με βάθος +21 μέτρα, δηλαδή ανεβαίνει και έχει μήκος περίπου 1,5 χιλιόμετρο. Ο κος Βαξεβανόπουλος τόνισε πως όλη η Όθρυς έχει μοναδική βιολογική αξία, άρα ένα τέτοιο μέρος πρέπει να αξιοποιηθεί. Υποστήριξε πως μπορεί να προταθεί στην ΟΥΝΕΣΚΟ σαν ένα γεωπάρκο, να γίνει τουριστική ατραξιόν και θα έπρεπε ήδη να έχει συμβεί αυτό διότι πουθενά αλλού στην Ελλάδα δεν υπάρχει αυτή η στρωματολογική διαδοχή του ωκεανού (η παρουσίαση άρχισε με την επισήμανση πως η Όθρυς πριν 100 εκατομμύρια χρόνια ήταν ένας ωκεανός μεταξύ Ευρώπης και Αφρικής). Ιδιαίτερα εντυπωσιακές ήταν οι φωτογραφίες που ο ομιλητής παρουσίασε μέσα από τα σπήλαια, αυτό τον θαυμαστό υπόγειο κόσμο της Όθρυος, κατά τις επισκέψεις-εξερευνήσεις του με μέλη της Εταιρείας Σπηλαιολογικών Ερευνών Θεσσαλίας “Χείρων”.

Δεύτερος ομιλητής, ο οποίος επίσης έκανε ομιλία παρουσιάζοντας εικόνες και διαφάνειες στον προτζέκτορα, ήταν ο Δρ Χρήστος Κολοβός, Ανεξάρτητος Ενεργειακός Σύμβουλος, Μηχανικός Μεταλλείων – Μεταλλουργός Μηχανικός Ε.Μ.Π., Διδάκτωρ Μηχανικός Ε.Μ.Π. ο οποίος ήρθε στον Αλμυρό από την Κοζάνη γι’ αυτή την εκδήλωση.

Αρχικά αναρωτήθηκε εάν η πατρίδα μας είναι ένα βιομηχανικό οικόπεδο για ΑΠΕ και πρόσθεσε πως προσθέτουμε μηχανές παραγωγής ενέργειας χωρίς να αυξάνεται η ζήτηση. Είπε πως το «όχι» στα αιολικά δεν είναι όχι στις ΑΠΕ γενικά αλλά στον πολύ κακό ενεργειακό και χωροταξικό σχεδιασμό που δεν υπηρετεί τους Έλληνες. Μίλησε για την περιβαλλοντική επιβάρυνση που περιλαμβάνει διάνοιξη δρόμων, βαριές κατασκευές, οδεύσεις δικτύων, μόνιμη αλλοίωση τοπίου, κατακερματισμό οικοσυστημάτων, τσιμεντάρισμα υπεδάφους, εκτεταμένες ρωγματώσεις υπεδάφους. Πέρα από την αλλοίωση του ορεινού ορίζοντα, δυσμενείς είναι οι επιπτώσεις σε κτηνοτροφία, μελισσοκομία, θα αλλάξει ο χαρακτήρας της περιοχής με πιθανή μείωση του φυσιολατρικού τουρισμού, ενώ δεν υπάρχουν «αντισταθμιστικά» οφέλη για τους πολίτες.

Τα «σιδερένια αγκάθια» υψώνονται σε ύψος 220 μέτρων από το έδαφος κι όταν λήγει η διάρκεια ζωής τους μετά από 20-25 χρόνια, τότε οι βάσεις θάβονται στο έδαφος ενώ τα πτερύγια δεν ανακυκλώνονται. «Όσες ανεμογεννήτριες κι αν βάλουμε, το μετεωρολογικό σύστημα θα τις επηρεάζει. Τα αιολικά είναι το σύστημα με την χαμηλότερη αξιοπιστία» υπογράμμισε, ενώ παρουσίασε μελέτες σύμφωνα με τις οποίες 84 γύπες κατά μέσο όρο κάθε χρόνο προσκρούουν σε ανεμογεννήτριες και πεθαίνουν στην Κρήτη.

Ενδιαφέρον είχε η τοποθέτησή του πως ανεμογεννήτριες στο Βέρμιο τοποθετήθηκαν από μία ιρλανδική εταιρεία που δίνει ρεύμα στην Amazon του Τζεφ Μπέζος κι όπως είπε «αυτά που γίνονται δεν είναι για τους Έλληνες», ενώ έδειξε άρθρο εφημερίδας σύμφωνα με το οποίο ελληνικές ΑΠΕ δίνουν φθηνό ρεύμα στους Βούλγαρους.

Σύμφωνα με τον κο Κολοβό, υπάρχει εναλλακτική λύση για τις ΑΠΕ και είναι τα υδροηλεκτρικά. Στη Μεσοχώρα Τρικάλων, το υδροηλεκτρικό στοίχισε 245 εκατομμύρια αλλά δεν τέθηκε ποτέ σε λειτουργία γιατί «εάν μπει, δεν θα καίμε φυσικό αέριο»… ενώ όσον αφορά στα φωτοβολταϊκά στέγης, σχολιάστηκε από τον ομιλητή πως «εάν βάλουμε όλοι, δεν θα αγοράζουμε ρεύμα από τους μεγάλους»…

Κλείνοντας την εκδήλωση, ο κος Γκουντάρας επισήμανε πως η αδειοδότηση για 21 ανεμογεννήτριες είναι για την κορυφογραμμή του βουνού και θα φαίνονται από παντού, ενώ ο σχεδιασμός αναφέρεται σε άλλες 80. Κάλεσε τους πολίτες να ενημερωθούν και να υπογράψουν κατά των ανεμογεννητριών γιατί είναι ένα θέμα που αφορά όλους μας…

Δεν αγγίζει ήδη αδειοδοτημένα έργα η αναθεώρηση του Ειδικού Χωροταξικού για τις ΑΠΕ
Παρακάτω παραθέτουμε κείμενο του κου Στέφανου Σταμέλου: Προσπαθώντας να διαβάσει κανείς το σχέδιο για την αναθεώρηση του Ειδικού Χωροταξικού για τις ΑΠΕ, που τέθηκε σε διαβούλευση από το ΥΠΕΝ, καταλήγει σ’ αυτό που έγραφε ένας φίλος: Βελτιωμένο, αλλά ύπουλο! Πέραν των άλλων, δεν αγγίζει ήδη αδειοδοτημένα έργα εξαιτίας των οποίων έχουν διαπραχθεί περιβαλλοντικά εγκλήματα. Σημαντικό μέρος έτσι του υφιστάμενου χαρτοφυλακίου ΑΠΕ συνεχίζει απρόσκοπτα, με έργα που διαθέτουν όρους σύνδεσης, έχουν ΑΕΠΟ ή βρίσκονται ήδη σε λειτουργία. Αντίθετα, εκτός νέου πλαισίου μένουν κυρίως έργα με απλή Βεβαίωση Παραγωγού. Ίσως γι’ αυτό και δεν βλέπουμε σοβαρές αντιδράσεις από την ΕΛΕΤΑΕΝ, το λόμπι δηλαδή των ανεμογεννητριών. Τι σημαίνει αυτό για την Όθρυ; Στον χάρτη της ΡΑΑΕΥ εμφανίζονται 16 Αιολικοί Σταθμοί (ΑΣΠΗΕ) και δύο σταθμοί στον Ανατολικό Πήλιουρα με μία α/γ ο καθένας, που φαίνεται να αποσύρονται.
Συγκεκριμένα: Ένας ΑΣΠΗΕ με 20 α/γ λειτουργεί από το 2006 στην Αλογόραχη της Γούρας. 7 ΑΣΠΗΕ έχουν πάρει ΑΕΠΟ με 39 α/γ. Έχουμε 2 Αιτήσεις στο ΣτΕ για ακύρωση των ΑΕΠΟ. 3 ΑΣΠΗΕ είναι με διατάξεις αποθήκευσης με 30 α/γ, που τους δίνει προτεραιότητα. 5 ΑΣΠΗΕ έχουν περάσει τη διαβούλευση και περιμένουμε την έκδοση ΑΕΠΟ, με 26 α/γ. Στις απαγορευτικές διατάξεις του σχεδίου είναι μόνο οι 21 α/γ στις κορυφές ΓΕΡΑΚΟΒΟΥΝΙ και ΠΗΛΙΟΥΡΑΣ, που βρίσκονται σε υψόμετρο πάνω από 1200μ, ελπίζοντας να μη βγει ΑΕΠΟ πριν τα γίνει νόμος η αναθεώρηση του ΕΧΠ. Με λίγα λόγια, ενενήντα τέσσερις (94) ανεμογεννήτριες είναι σχεδόν αδειοδοτημένες στην Όθρυ και υπάρχει ο κίνδυνος να βγει ΑΕΠΟ και για τις 21 α/γ σε Γερακοβούνι – Πήλιουρα πριν την ψήφιση του Νέου Χωροταξικού. Όταν ξεκινήσει η εγκατάσταση, ο αριθμός δυστυχώς θα πολλαπλασιαστεί. Οπότε, άνθρακας ο θησαυρός!