Η ανταγωνιστικότητα πυλώνας ευημερίας – Γράφει ο Ευθύμιος Ζιγγιρίδης

Γράφει ο Ευθύμιος Ζιγγιρίδης BEng MSc AMIEE MILT – Σύμβουλος Στρατηγικών Επενδύσεων

 Ανταγωνιστικότητα είναι ένα σύνολο παραγόντων που καθορίζουν την παραγωγικότητα μιας χώρας ή μιας επιχείρησης. Η παραγωγικότητα είναι σημαντική διότι επηρεάζει  το εισόδημα και την ανάπτυξη συνεπώς επηρεάζει άμεσα την κοινωνία.  Ένα έθνος με ανταγωνιστικές βιομηχανίες και άρτιες κρατικές δομές βλέπει βελτιωμένα εισοδήματα και ευημερία.

Mελέτη του διεθνούς οργανισμού IMD όπως και άλλων σχετικών μελετών για την ανταγωνιστικότητα των χωρών καταδεικνύουν ότι η ανταγωνιστικότητα πλέον δεν αφορά το μέγεθος, την δύναμη η την ανάπτυξη με κάθε κόστος. Επιτυχημένα έθνη είναι εκείνα που κερδίζουν την εμπιστοσύνη των πολιτών, επενδύουν στις επόμενες γενιές και χτίζουν βιώσιμα θεμέλια για ευημερία.

Οι εκθέσεις δείχνουν ότι πιο ανταγωνιστικές χώρες είναι αυτές που συνδυάζουν την οικονομική ισχύ με την εμπιστοσύνη και τις μακροπρόθεσμες επενδύσεις. Η χαμηλή διαφθορά και οι διαφανείς θεσμοί αναδεικνύονται ως αποφασιστικά πλεονεκτήματα, ενισχύοντας τόσο την εμπιστοσύνη των επενδυτών όσο και την κοινωνική σταθερότητα. Ταυτόχρονα, οι στρατηγικές δημόσιες δαπάνες, όχι απλώς οι χαμηλοί φόροι, αποδεικνύονται πιο αποτελεσματικές για την οικοδόμηση διαρκούς ανταγωνιστικότητας.

Η Ελβετία, η Σιγκαπούρη και το Χονγκ Κονγκ ανακηρύχτηκαν οι πιο ανταγωνιστικές οικονομίες στον κόσμο. Οι χώρες που πρωτοπορούν συνεχίζουν να επιδεικνύουν ισχυρές επιδόσεις, αποτέλεσμα των ανθεκτικών και σταθερών οικονομικών και κοινωνικών δομών της χωρών. Συνεχίζουν να ηγούνται παγκοσμίως στην Κυβερνητική Αποτελεσματικότητα και Υποδομές, διατηρώντας υψηλές θέσεις και στους δύο τομείς.

Η Ελλάδα έχει μακρύ δρόμο ακόμη για να πλησιάσει έστω και στις 30 καλύτερες χώρες. Ας δούμε ενδεικτικά κάποιους σχετικούς δείκτες και που κατατάσσεται η Ελλάδα. Στον δείκτη της παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας η χώρα μας υποχώρησε στην 50ή θέση μέσα στο 2025 από την 47^η θέση το 2024 σε σύνολο 69 χωρών. Στον δείκτη ψηφιακής ανταγωνιστικότητας  είμαστε στην 49^η θέση. Αν λάβουμε υπόψη την υπερπροσπάθεια της κυβέρνησης να διευκολύνει τις κρατικές δομές και τους πολίτες ψηφιοποιώντας μεγάλο μέρος των διαδικασιών καταλαβαίνει ο αναγνώστης ότι πρέπει να γίνουν πολλά ακόμη προς αυτή την κατεύθυνση για να συγκλίνουμε με τις προηγμένες χώρες. Στις εκκρεμείς διαδικασίες επί παραβάσει κατέχουμε την 25^η μεταξύ 31 χωρών. Στον χρόνο δικαστικής επίλυσης αστικών και εμπορικών υποθέσεων κατατάσσεται 2^η αφού παίρνει χρόνια να επιλυθούν οι υποθέσεις. Επίσης στην ενσωματωση κοινοτικών οδηγιών είμαστε στη θέση 27 κάτι που επιφέρει συχνά πρόστιμα στη χώρα μας. Είμαστε στη 2^η θέση στο ρυθμιστικό πλαίσιο αλλά 45^η στην αποτελεσματικότητα μεταξύ 101 κρατών, κάτι που σημαίνει έχουμε ικανοποιητικούς νόμους τους οποίους δεν μπορούμε να εφαρμόσουμε.

Η ανταγωνιστικότητα μιας χώρας η οποία έχει σταθερή φορολογική βάση, γρήγορες δικαστικές διαδικασίες και  σταθερή μακροχρόνια στρατηγική ως προς το «επιχειρείν» συμβάλει στην προσέλκυση μακροχρόνιων επενδύσεων και στην ουσιαστική ανάπτυξη βασισμένη σε επενδύσεις και εξαγωγές και όχι σε κατανάλωση.

Η Ελλάδα έχει εκμεταλλευτεί εργαλεία οικονομικά μέσω των Ευρωπαϊκών κονδυλίων εδώ και δεκαετίες. Η χώρα μας έχει πραγματοποιήσει βήματα προόδου ωστόσο το μέγεθος των κονδυλίων που έχε απορροφηθεί από την χώρα μας δεν είναι ανάλογο της προόδου που έχει επιτευχθεί. Τελευταίο παράδειγμα είναι τα 32 δις του Ταμείου Ανάκαμψης. Έχουν απορροφηθεί ελάχιστα από αυτά στην πραγματική αγορά και μένει να εκταμιευτεί ακόμη το 40% περίπου των χρημάτων. Τον Αύγουστο του 2026 λήγει το πρόγραμμα και εμείς τρέχουμε τελευταία στιγμή για να προλάβουμε τις ημερομηνίες. Μια μεγάλη ευκαιρία για την ανασυγκρότηση της χώρας την οποία δεν εκμεταλευτήκαμε όσο έπρεπε για να πετύχουμε υψηλή ανταγωνικστικότητα.

Η Ελλάδα χρειάζεται διαθρωτικές αλλαγές προκειμένου να συγκλίνει με χώρες τις οποίες ανταγωνίζεται στην παγκόσμια εμπορική σκακιέρα καθημερινά. Οι επιχειρήσεις εκτός από τα παραγωγικά κα ενεργειακά κόστη αυτή την περίοδο έρχονται αντιμέτωπες με την αναλγησία του Ελληνικού κράτους διαχρονικά.

Η χώρα μας παρουσιάζει ποσοστά ανάπτυξης υψηλά σε σχέση με τις λοιπές χώρες της ΕΕ και νομοθετεί μεταρρυθμίσεις οι οποίες  είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, ωστόσο αυτές είναι αναγκαίες αλλά όχι ικανές συνθήκες για την ανάκτηση της ανταγωνιστικότητας της Ελλάδας. Μια χώρα που σέβεται τους πολίτες της και θέλει να κερδίσει την εμπιστοσύνη τους οφείλει να επενδύσει στους ανθρώπους της μέσω του εκπαιδευτικού συστήματός της και των δομών για συνεχή εκπαίδευση σε όλη την επαγγελματική πορεία των εργαζομένων. Επίσης οφείλει να επενδύσει στην καινοτομία και στην έρευνα για μια μακροπρόθεσμη ανάπτυξη και την ευημερία των πολιτών της.

Αν και τα βήματα ανάκτησης της ανταγωνιστικότητας γίνονται βασανιστικά αργά, ας κρατήσουμε ότι ακόμη και αυτό είναι θετικό. Η σημερινή κυβέρνηση όπως και οι μελλοντικές κυβερνήσεις οφείλουν να στοχεύουν στην ευημερία των πολιτών τους η οποία θα έρθει από την ισορροπημένη και βιώσιμη ανάπτυξη και μελετημένη ανταγωνιστικότητα  και μέσω των συνεχιζόμενων διαρθρωτικών αλλαγών. Με αυτόν τον τρόπο θα καταφέρει να εδραιώσει την εμπιστοσύνη μεταξύ πολιτών και κράτους με αποτέλεσμα το βέλτιστο βιοτικό επίπεδο των πολιτών.