Η Ζ. Μακρή στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων για το νομοσχέδιο του ΥΠΑΙΘΑ για την Ακαδημία Αθηνών

Η Υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και βουλευτής Ν. Μαγνησίας Ζέττα Μ. Μακρή εκπροσώπησε το ΥΠΑΙΘΑ σε όλες τις συνεδριάσεις της Διαρκούς Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής για την κοινοβουλευτική επεξεργασία του νομοσχεδίου του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού «Οργανισμός Ακαδημίας Αθηνών».

Η κα Μακρή, κατά την τοποθέτησή της, την πρώτη ημέρα των συνεδριάσεων, αναφέρθηκε στην πολυετή ιστορία της Ακαδημίας των Επιστημών, των Γραμμάτων και των Kαλών Τεχνών και στο χρέος της Πολιτείας να μετατρέψει, με νομοθετικές παρεμβάσεις και πρωτοβουλίες, την Ακαδημία σε έναν ζωντανό οργανισμό. Η Υφυπουργός Παιδείας ανέπτυξε την φιλοσοφία γύρω από το νέο σχέδιο νόμου, που αποσκοπεί στην εξωστρέφεια, την διαφάνεια, την αξιοπιστία και τον εκσυγχρονισμό του ισχύοντος νομικού πλαισίου οργάνωσης και λειτουργίας της Ακαδημίας, όπως επιβάλλουν οι σύγχρονες εξελίξεις και προκλήσεις της ραγδαίας επιστημονικής και τεχνολογικής προόδου και της μετάβασης στην ψηφιακή εποχή. 

Στην ομιλία της, η κα Μακρή παρουσίασε τις βασικές καινοτομίες του νομοσχεδίου όπου νομοθετούνται οι συνεργασίες με τα αντίστοιχα ακαδημαϊκά ιδρύματα άλλων χωρών, με ερευνητικά κέντρα, με τον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα ενώ ρυθμίζεται, για πρώτη φορά, η πρόσβαση στη βιβλιοθήκη και τα αρχεία της ακαδημίας για ερευνητές, φοιτητές και το κοινό. Η κα Μακρή τόνισε ότι η Ακαδημία Αθηνών αναγνωρίζεται ως αυτοδιοικούμενο Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου εποπτευόμενο από το ΥΠΑΙΘΑ και μετατρέπεται σε Εθνική Ακαδημία καθώς απαλείφεται ο αθηνοκεντρικός χαρακτήρας της. 

Στην συνέχεια, η Υφυπουργός Παιδείας διευκρίνισε ότι ρυθμίζονται οι αρμοδιότητες και βελτιώνεται ο τρόπος λειτουργίας των ήδη υφιστάμενων πολυμελών και των μονομελών οργάνων της Ακαδημίας, των ερευνητικών μονάδων και των υπηρεσιών της και διασφαλίζεται η αποτελεσματικότητά της μέσω της πληρέστερης ρύθμισης των αρμοδιοτήτων του Εφόρου ενώ σε ό,τι αφορά στην εκλογή των Ακαδημαϊκών, εναρμονίζεται η εκλογή τους με τις αντίστοιχες διατάξεις των περισσοτέρων ευρωπαϊκών ακαδημιών.

Η κα Μακρή δήλωσε, επίσης, ότι διευρύνονται οι σκοποί της Ακαδημίας και εισάγονται η καλλιέργεια, η προαγωγή και η διάδοση της ελληνικής γλώσσας και της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς, η επικοινωνία με την επιστημονική και την καλλιτεχνική κοινότητα, καθώς και με αντιπροσωπευτικούς κοινωνικούς φορείς και η προώθηση και επιβράβευση της αριστείας και της επιστημονικής, πολιτιστικής, οικονομικής και κοινωνικής προόδου της χώρας.  Επιπρόσθετα, εμπλουτίζονται τα γνωστικά αντικείμενα και προστίθενται, μεταξύ άλλων, η μηχανική, η αστροσωματιδιακή και η κοσμολογία, καθώς και η επιστήμη των υπολογιστών, η γλωσσολογία, η λαογραφία, η επιγραφική, η αρχιτεκτονική και οι εικαστικές τέχνες.

Κατά την τρίτη συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, η Υφυπουργός Παιδείας προχώρησε σε διευκρινήσεις για την Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, που στοχεύει στην διασφάλιση των ακαδημαϊκών προϋποθέσεων της επιτυχούς φοίτησης και της έγκαιρης ολοκλήρωσης των σπουδών, στην θωράκιση του κύρους των Πανεπιστημιακών σπουδών και στην ενίσχυση της αυτονομίας των ΑΕΙ και της δυνατότητας κάθε τμήματος να διαμορφώσει την ιδιαίτερη ακαδημαϊκή του φυσιογνωμία με τα Πανεπιστήμια να καθορίζουν τους όρους εισαγωγής σε αυτά. 

Η κα Μακρή αναφέρθηκε και στην εφαρμογή της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής για τα μη κερδοσκοπικά παραρτήματα ξένων πανεπιστημίων στην Ελλάδα ως την διασφάλιση που θέτει η Πολιτεία, πέραν των άλλων κριτηρίων που θα βάλουν τα ίδια τα Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης.

Το νομοσχέδιο για τον Οργανισμό Ακαδημίας Αθηνών έγινε δεκτό, κατά πλειοψηφία, από τα μέλη της επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής και εισάγεται προς συζήτηση και ψήφιση στην ολομέλεια της Βουλής την Τετάρτη, 10 Ιουλίου 2024.